تحلیل چندبعدی رضایت از زندگی در میان دانشجویان ایرانی

سیدسالار اجتهادنژاد کاشانی  

استادیار جامعه‌شناسی گروه مطالعات اجتماعی پژوهشگاه مطالعات فرهنگی، اجتماعی و تمدنی،تهران،‌ایران

 10.22035/jous.2024.5416.1092

رضایت از زندگی به عنوان شاخصی کلیدی در کیفیت زندگی، نقش تعیین‌کننده‌ای در بهزیستی فردی و اجتماعی افراد، به ویژه جوانان و دانشجویان، ایفا می‌کند. مطالعات پیشین نشان داده‌ است که رضایت از زندگی تحت تأثیر عوامل چندبعدی از جمله روابط خانوادگی، عوامل روان‌شناختی، پایگاه اقتصادی و روابط اجتماعی قرار دارد. با این حال، پژوهش‌های محدودی به تحلیل هم‌زمان این عوامل در میان دانشجویان ایرانی پرداخته‌اند. این مطالعه با هدف تحلیل تأثیر این متغیرها بر رضایت از زندگی دانشجویان و مقایسه آن با جوانان غیردانشجو و از طریق تحلیل ثانویه داده‌های پیمایش ملی ارزش‌ها، نگرش‌ها و رفتارهای جوانان (1403) انجام شد. جامعهٔ آماری مطالعه حاضر شامل کلیه افراد نمونه پیمایش ملی است که در زمان گردآوری اطلاعات خود را دانشجو معرفی کرده‌اند. برای تحلیل داده‌ها از آزمون t مستقل به منظور مقایسه میانگین‌های دو گروه (دانشجویان و غیردانشجویان) و مدل‌سازی رگرسیون خطی برای بررسی رابطه بین متغیرها استفاده شد. نتایج آزمون t نشان داد که میانگین رضایت از زندگی در دانشجویان (۳.۵۶) به‌طور معناداری بالاتر از غیردانشجویان (۳.۴۷) است، اما اندازه اثر این تفاوت ناچیز بود. تحلیل رگرسیون نشان داد که چهار متغیر روابط خانوادگی، عوامل روان‌شناختی، پایگاه اقتصادی و روابط اجتماعی در مجموع ۳۲.۶درصد از واریانس رضایت از زندگی را تبیین می‌کنند. در حالی که روابط اجتماعی کمترین تأثیر را داشت، اما روابط خانوادگی به عنوان قوی‌ترین پیش‌بین‌کننده شناسایی شد. یافته‌ها بر اهمیت چندبعدی بودن رضایت از زندگی در دانشجویان ایرانی تأکید می‌کنند و نشان می‌دهند که بهبود روابط خانوادگی و تقویت عوامل روان‌شناختی می‌تواند به عنوان راهکاری کلیدی در ارتقای بهزیستی جوانان عمل کند. در سطح سیاست‌گذاری، تقویت برنامه‌های حمایت خانوادگی، توسعه خدمات روان‌شناختی در دانشگاه‌ها، و ایجاد فرصت‌های اقتصادی هدفمند برای دانشجویان پیشنهاد می‌شود.

چکیده

اصل مقاله

دیدگاهتان را بنویسید